Бесік той: бесікке салу рәсімі қалай өтеді және шақыру мәтіні
Бесік той — сәбиді алғаш рет бесікке бөлейтін той. Қалай өтетінін, кімді шақыратынын және шақыруға не жазатынын айтамыз.
Бесік — қазақтың ағаш бесігі, ал бесік той — сәбиді алғаш рет соған бөлейтін той. Бұл баланың өміріндегі алғашқы отбасылық тойлардың бірі: оған екі жақтың туыстары, көршілер мен жақын достар жиналады.
Бесік той қашан өтеді
Көбіне қырқынан шығарғаннан кейін, яғни сәби қырық күнге толғанда. Кей отбасылар бесік тойды ертерек, үшінші-жетінші күні жасайды немесе қырқынан шығарумен бір тойға біріктіреді. Нақты ереже жоқ, әдетте үлкендер шешеді.
Бесікті кім әкеледі
Дәстүр бойынша бесікті және оның жабдығын — төсек, көрпе, жастық — анасының төркіні, нағашылар сыйлайды. Бесікті сый-сияпатпен, дәммен әкеледі, оны құрметті қонақтай қарсы алады. Қалада көбіне дайын бесік сатып алады, бірақ оны нағашы жақтан сыйлау салты сақталған.
Рәсім қалай өтеді
Сәбиді бесікке бөлеуді әулеттің сыйлы, бала-шағалы әжесіне сеніп тапсырады. Алдымен бесікті аластайды: айналасын отпен немесе исырықтың түтінімен айналдырады. Содан кейін әже сәбиді бесікке салып, тілегін айтып, батасын береді.
Жастықтың астына немесе қасына ырым заттар қояды: бір отбасыларда қамшы не пышақ, енді бірінде Құран немесе нан. Бұл өңірге қарай әртүрлі, «дұрысы қайсы» деп таласудың қажеті жоқ: әр әулет өз салтымен жасайды.
Рәсімнен кейін қонақтарға шашу шашылады — кәмпит, құрт, ұсақ тиын. Балалар тәттіні теріп алады, ал сәбиді бөлеген әжеге кәде беріледі — мата, орамал немесе ақша.
Кімді шақырады
Екі жақтың ата-анасын, әжелер мен аталарды, құдаларды, жақын туыстар мен көршілерді. Бұл отбасылық той, сондықтан қонақ көп болмайды — он бестен қырық адамға дейін. Үйде немесе шағын кафеде өткізеді.
Дайын шақыру мәтіндері
Ата-анасынан: «Құрметті ағайын-туыс, жақындар! Ұлымыз Алиханның бесік тойына шақырамыз. Сәбиімізге ақ батаңызды беріп, қуанышымызды бөлісіп, ақ дастарханымыздан дәм татыңыздар!»
Ата-әжесінен: «Немереміз Аяру алғаш рет өз бесігіне жатады! Бесік тойға шақырамыз — қуанышымызға ортақ болып, сәбиге жылы лебізіңізді айтыңыздар.»
Қырқынан шығарумен бірге: «Қызымыз қырық күнге толды. Қырқынан шығару және бесік тойға шақырамыз — 12 қарашада сағат 17:00-де күтеміз.»
Орысша: «Дорогие родные и близкие! У нашего сына Алихана — бесік той. Приглашаем вас разделить с нами радость и дать малышу благословение.»
Шақыруда нені ұмытпау керек
Сәбидің есімі, той себебі (бесік той, қырқынан шығару немесе екеуі бірге), күні мен уақыты, картасы бар мекенжай және кімнен шақыру — ата-анасынан не ата-әжесінен. Онлайн шақыруды WhatsApp арқылы сілтемемен жібересіз, қонақтар келетін-келмейтінін бірден белгілейді.